Now Reading
Hoe wordt etherische olie in je lichaam opgenomen en verwerkt?

Hoe wordt etherische olie in je lichaam opgenomen en verwerkt?

Als je etherische olie gebruikt, wordt dit opgenomen door je lichaam. Hoe dat precies gaat, is een ingewikkeld maar ook interessant proces. En het is voor elke etherische olie weer anders hoe, binnen welke tijd en of deze wordt opgenomen. In deze blog lees je over de verschillende manieren waarop etherische olie wordt opgenomen, hoe de inhoudsstoffen door het bloed worden vervoerd en welke rol de lever speelt. Wil je dieper duiken? Lees dan verder!

Als je etherische olie gebruikt worden de inhoudsstoffen uit de olie door je lichaam opgenomen. Dat gaat op verschillende manieren, want olie wordt op veel verschillende manieren ingezet en gebruikt. En wist je dat het ook per etherische olie verschilt hoe dit door je lichaam wordt opgenomen?

Er stromen geen druppels etherische olie door je bloed
Dé etherische olie bereikt niet de bloedsomloop, maar bepaalde inhoudsstoffen uit de olie kunnen de bloedbaan bereiken. En een etherische olie kan uit wel 50 tot 350 verschillende stoffen bestaan. En het is per stof weer anders hoe en of deze de bloedbaan bereikt en hoe lang de stof werkzaam en waarneembaar is in het bloed. Daarnaast is het afhankelijk van de manier van toedienen hoe snel een olie via de huid opgenomen wordt. Druppel je een olie puur op de huid, dan zou dit proces sneller gaan dan wanneer je een etherische olie mengt in een draagolie, crème of zalf. En daarbij is het per plantaardige (draag)olie weer anders hoe snel het door de huid wordt opgenomen. Een product met bijenwas of jojobaolie zorgt bijvoorbeeld voor een langzamere afgifte, waardoor je ook langer profijt hebt van de werking van de oliën die je gebruikt. Daarnaast is het ook goed om te weten dat niet alle stoffen uit de etherische olie door het lichaam worden opgenomen, maar enkel een beperkt percentage. Jennifer Peace Rhind schrijft daar meer over in haar boek Essential Oils, a Comprehensive Handbook for Aromatic Therapy. Ze geeft aan dat de opname via de huid ongeveer 10% bedraagt. Dit heeft ook te maken met de barrièrefunctie die onze huid heeft in de afweer. De huid laat niet zomaar alles door, omdat de huid een belangrijke rol speelt in de eerste afweerlinie van ons immuunsysteem.

Elke olie is anders en wordt weer anders opgenomen
Dé etherische olie bestaat niet. Elke olie is verschillend en bestaan uit heel verschillende inhoudsstoffen. Het is logisch dat het ook per etherische olie anders is hoe en of deze door de huid wordt opgenomen. Zo is de etherische olie van lavendel is een ‘snelle olie’. Inhoudsstoffen van lavendel kunnen binnen acht minuten al waarneembaar in het bloed, maar ze zijn er ook weer redelijk snel uit (90 minuten). Bergamot is een ‘langzame olie’. Inhoudsstoffen van bergamot zijn pas na 2 uur meetbaar in het bloed en daar na 16 uur nog steeds terug te vinden. Er zijn bepaalde stoffen uit etherische olie die pas na 72 uur in het lichaam zijn opgenomen. Over het algemeen kun je er vanuit gaan dat de meerderheid van de stoffen binnen 24 uur is opgenomen. Maar uiteraard hangt dat af van welke inhoudsstoffen je etherische olie bevat en hoe je deze op de huid hebt aangebracht.

Warmte en massage zorgen voor een snellere opname van de inhoudsstoffen van etherische olie op huid. Daarnaast is het ook afhankelijk van op welke plaats op je lichaam je de olie aanbrengt. Sommige delen van de huid zijn meer permeabel (doorlaatbaar) dan andere plekken. Onder de voeten is bijvoorbeeld niet zo geschikt, omdat de huid daar een stuk dikker is dan bijvoorbeeld op je polsen. Ook zijn er onder de voeten veel zweetklieren, waardoor vettige bestandsdelen zoals olie minder goed worden opgenomen. In de voetreflextherapie wordt dit uiteraard wel gedaan, maar die voetreflexpunten zijn weer een vak apart.

De werkingsduur van etherische olie verschilt dus per inhoudsstof en verschilt ook per toedieningswijze.

Een snelle manier van opname van etherische olie is inhalatie. Je ruikt aan een olie en via je reukorgaan komt het limbisch systeem in actie. Je kunt hiermee een heel snelle reactie bereiken, niet alleen mentaal maar ook fysiek. Neem bijvoorbeeld de geur van warm brood bij de bakker. Je ruikt de geur en meteen loopt het water je al letterlijk in de mond. Zo kunnen geuren van etherische olie ook werken, er wordt meteen actie ondernomen via je limbisch systeem.

Een langzamere manier van opname van etherische olie is via het spijsverteringskanaal. Je neemt bijvoorbeeld een supplement in waar etherische olie is toegevoegd. De moleculen uit deze etherische oliën zijn pas veel later in het bloed waarneembaar. Lees ook deze blog over inname van etherische olie.

Distributie van etherische olie in het lichaam
Zodra inhoudsstoffen uit een etherische olie je bloedbaan hebben bereikt, gaan ze op reis door je lichaam. In het boek Essential Oils, a Comprehensive Handbook for Aromatic Therapy, schrijft Jennifer Peace Rhind dat het aannemelijk is dat de meer lipofiele (vetminnende) stoffen uit etherische olie sneller worden opgenomen door vetweefsel, terwijl de meer hydrofiele (waterachtige) stoffen uit etherische olie gemakkelijker door het bloed kunnen worden vervoerd. Stoffen die lipofiel zijn en dus door vetweefsel opgenomen kunnen worden, zouden ook in staat zijn de bloedhersenbarrière voorbij te gaan. Dat geldt dus niet voor alle inhoudsstoffen en alle etherische oliën, zoals wel eens wordt beweerd. Lipofiele stoffen verlaten eerder de bloedbaan en hechten zich in vetweefsel. Stoffen die door het bloed vervoerd worden, hechten zich aan het bloedeiwit albumine. Albumine is een transporteiwit dat zowel lichaamseigen als lichaamsvreemde stoffen door het bloed kan vervoeren. Zodra een stof zich bindt aan het eiwit albumine, kan het niet meer door andere weefsels in de circulatie worden opgenomen. Van bepaalde inhoudsstoffen uit etherische olie, namelijk ketonen, aldehyden, esters en carbonzuren wordt aangenomen dat ze via albumine door het bloed worden vervoerd.

Metabolisatie van etherische olie
Als inhoudsstoffen uit etherische olie de bloedbaan hebben bereikt, komen ze op een gegeven moment langs de lever. De lever is ons belangrijkste orgaan als het gaat om de verwerking van afvalstoffen. Stoffen die het lichaam binnenkomen, worden ook wel xenobiotica genoemd.

Een xenobioticum is een stof die in een lichaam voor kan komen, maar niet door het lichaam zelf wordt aangemaakt. Ook inhoudsstoffen van etherische olie zijn xenobiotisch.

Alle xenobiotica die ons lichaam binnenkomen, worden gemetaboliseerd (omgezet). De lever speelt hierin een belangrijke rol, maar ook de huid, het zenuwweefsel, nieren, longen, darmslijmvlies en het bloedplasma kunnen meewerken om stoffen te metaboliseren. De reden waarom inhoudsstoffen uit etherische olie gemetaboliseerd worden, is om ze minder vetoplosbaar te maken en meer wateroplosbaar. Wateroplosbare stoffen kunnen gemakkelijker via de nieren worden uitgescheiden. Zo wordt de inhoudsstoffengroep terpenen omgezet in een alcohol en worden monoterpene aldehyden (zoals citral en citronellal) omgezet naar carbonzuren.

De metabolisatie van de stoffen uit etherische olie is een ingewikkeld proces en gaat via twee fases. Lees in deze blog van Rineke Dijkinga meer over de ontgiftingsfasen van de lever. De blog richt zich meer op voeding, maar het is goed om te weten dat deze metabolisatie/omzetting ook geldt voor inhoudsstoffen uit etherische olie.

Het is dus niet zo dat de moleculen uit etherische olie één op één naar de lichaamscellen worden getransporteerd of dat ze lichaamsidentiek zijn of zoiets. Het ligt veel genuanceerder dan dat.

Uitscheiding van etherische olie
Inhoudsstoffen uit etherische olie verlaten op een gegeven moment ons lichaam weer. Ze hebben een verandering ondergaan door o.a de lever, zijn minder vetoplosbaar en kunnen via de nieren en de urine het lichaam verlaten. Moleculen uit etherische olie zijn erg vluchtig en kunnen daardoor ook als zweet en uitademing uitgescheiden worden.

See Also

Al met al kun je dus niet spreken over ‘hét metabolisme van etherische olie’ of ‘dé opname en werking van etherische olie’, omdat je – als je dieper graaft en verder kijkt – altijd uit komt op de verschillende werkzame stoffen die een etherische olie bevat en het proces wat zij teweeg kunnen brengen in het menselijk lichaam. 

Bronnen
Ik heb met name het boek Essential Oils (fully revised and updated 3rd edition), a Comprehensive Handbook for Aromatic Therapy (2019, Jennifer Peace Rhind) gebruikt voor deze blog. In dit boek gaat bioloog en aromatherapeut Jennifer Peace Rhind uitgebreid in op de opname en werking van de verschillende stoffen uit etherische olie. Diepgaand, gedetailleerd en wetenschappelijk onderbouwd. Een aanrader voor iedereen die dieper wil duiken in de werking van etherische olie.

Een ander boek wat zeker de moeite waard is om de moleculaire structuur en moleculaire werking van etherische olie te begrijpen is Essential Oil Safety van Robert Tisserand en Rodney Young. Uit dit boek heb ik al enorm veel geleerd! Een must have voor iedereen die serieus met etherische olie aan de slag wil gaan.

What's Your Reaction?
Excited
4
Happy
3
In Love
3
Not Sure
0
Silly
0
View Comments (0)

Leave a Reply

Your email address will not be published.

© 2020, all rights reserved text & photos,  Natuurmama
Scroll To Top